NIAT PUASA SUNAT SYAABAN & KELEBIHANNYA

Apakah lafaz niat Puasa Sunat Syaaban?

Panduan ini disusun untuk membantu anda memahami niat Puasa Sunat Syaaban dengan cara yang ringkas dan senang diikuti.

Turut disertakan ejaan rumi berserta lafaz niat dalam Bahasa Melayu.

Syaaban ialah bulan yang ke-8 dalam takwim Hijrah.

Nama Syaaban turut dikaitkan dengan makna ‘penyimpangan’ atau ‘berpecah’.

Ini kerana masyarakat Arab purba akan berpecah ke merata arah untuk mencari sumber air di padang pasir sebagai persediaan menghadapi bulan berikutnya (bulan Ramadan merupakan bulan yang panas).

Dalam hadis-hadisnya, Rasulullah SAW banyak menyentuh tentang keistimewaan bulan Syaaban.

Sabda Nabi SAW:

Bahawa puasa Syaaban kerana membesarkan Ramadan, siapa yang berpuasa tiga hari daripada bulan Syaaban, kemudian dia berselawat atasku beberapa kali sebelum berbuka puasa, maka diampunkan oleh Allah dosanya yang telah lalu, diberkatkan rezekinya.

Baginda turut bersabda:

Bahawa Allah Taala membukakan pada bulan itu tiga ratus pintu rahmat. (Al-Hadis).

Untuk meraih Ramadan yang cemerlang, persiapan sepanjang Bulan Syaaban amatlah penting — umpama pecutan terakhir seorang pelumba sebelum garisan penamat.

Insya-Allah, jika amalan pada bulan Syaaban dilaksanakan secara ikhlas dan istiqamah, Allah SWT tidak akan membiarkan Ramadan kita berlalu begitu sahaja tanpa hasil.

Walaupun Syaaban terletak begitu dekat dengan Ramadan, masih ramai yang kurang memberi perhatian kepada amal kebajikan pada bulan ini.

Ini bukanlah bermakna beramal pada bulan Syaaban itu wajib, tetapi sesiapa yang menyedari betapa besarnya nilai Ramadan pasti akan berusaha sedaya upaya memperbanyakkan amalan pada Bulan Syaaban.

Puasa Sunat Syaaban ialah puasa sunat yang dikerjakan sepanjang Bulan Syaaban.

Ibadat puasa sunat ini amat dititikberatkan oleh Nabi Muhammad SAW, sebagaimana yang terbukti melalui kesungguhan Baginda mengisi siang harinya dengan berpuasa sunat.

Diriwayatkan daripada Sayidatina Aisyah RHA yang menceritakan:

Nabi Muhammad SAW tidak (pernah) berpuasa dalam sebulan lebih banyak daripada (puasanya dalam) bulan Syaaban. Sesungguhnya Nabi Muhammad SAW pernah berpuasa sepanjang bulan Syaaban.” (Riwayat al-Bukhari)

نَوَيۡتُ صَوۡمَ غَدٍ عَنۡ أَدَاءِ سُنَّةِ شَعۡبَانَ لِلهِ تَعَالَى

Nawaitu Shauma Ghadin ‘An Adaa’i Sunnati Sya’bana Lillaahi Ta’Aala

Untuk memudahkan, cukup sekadar berniat di dalam hati begini:

Sahaja aku berpuasa sunat Syaaban esok hari kerana Allah Taala

Nota

Sebenarnya tidak ada lafaz niat yang khusus untuk puasa pada bulan Syaaban.

Niat seseorang itu sudah terlaksana sebaik sahaja terlintas di hatinya keinginan untuk melakukan sesuatu perbuatan atau ibadat.

Namun bagi sesetengah orang, melafazkan niat dapat membantu menghadirkan dan memantapkan niat yang tersemat dalam hati.

Berdasarkan hadis Nabi yang telah dikemukakan, secara umumnya puasa sunat ini boleh diamalkan sepanjang Bulan Syaaban.

Walau bagaimanapun, terdapat hadis Nabi SAW yang bermaksud:

“Apabila berbaki separuh daripada bulan Syaaban maka janganlah kamu berpuasa.” (Riwayat at-Tirmizi)

Hadis tersebut menunjukkan adanya larangan berpuasa selepas 15 Syaaban.

Namun terdapat pengecualian bagi:

• Sesiapa yang meneruskan puasa yang telah dimulakan sebelum 16 Syaaban, dengan syarat ia berterusan sehingga ke akhir Syaaban.
• Sesiapa yang sudah melazimi puasa tertentu seperti PUASA SUNAT ISNIN KHAMIS
• Sesiapa yang berpuasa atas sebab tertentu seperti Puasa Qadha, Puasa Nazar dan Puasa Kafarah.

Salah satu hikmah di sebalik larangan berpuasa sunat selepas pertengahan Syaaban ialah sebagai langkah berhati-hati.

Memandangkan Ramadan sudah semakin dekat, larangan ini bertujuan mengelakkan sebarang penambahan atau sikap berlebih-lebihan dalam ibadat Ramadan.

Bulan Syaaban turut menyimpan satu malam yang amat ditunggu-tunggu oleh umat Islam, iaitu Malam Nisfu Syaaban.

Ini kerana pada malam berkenaan, Allah SWT melimpahkan kelebihan kepada hamba-hambaNya serta mengurniakan keampunan kepada mereka, kecuali golongan yang melakukan syirik terhadap-Nya.

Sabda Rasulullah SAW melalui hadis yang diriwayatkan oleh Ibn Majah RA daripada Abu Hurairah RA yang bermaksud:

Allah SWT melihat kepada makhluk-makhlukNya pada malam nisfu syaaban lalu mengampuni makhluk-makhlukNya kecuali orang yang musyrik dan orang yang bermusuhan.”(Riwayat Ibn Majah).

Berikut adalah antara kelebihan mengerjakan puasa sunat Syaaban:

1. Memandangkan betapa gigihnya Nabi Muhammad SAW berpuasa sepanjang bulan Syaaban, sebahagian ahli ilmu berpandangan bahawa Syaaban merupakan bulan yang terbaik berbanding bulan-bulan yang lain.
2. Berpuasa dalam bulan Syaaban amat dituntut. Nabi Muhammad SAW sendiri kerap mengerjakan puasa sunat pada bulan ini.
3. Berkenaan hikmah puasa Syaaban, Ibnu Rajab menyebut bahawa kebanyakan manusia memberi tumpuan kepada bulan Rejab dan Ramadan, tetapi mengabaikan bulan Syaaban. Sabda Nabi Muhammad SAW yang bermaksud, “la adalah bulan yang manusia lalai terhadapnya,” membuktikan bahawa bulan Syaaban juga mempunyai keistimewaan dan keutamaannya yang tersendiri, maka ia tidak wajar diketepikan.
4. Keistimewaan lain bulan Saaban ialah pada bulan inilah amalan kita diangkat kepada Allah SWT. Ini selaras dengan sabda Nabi Muhammad SAW, “la adalah bulan yang diangkat amalan-amalan kepada Tuhan sekalian alam, maka aku suka amalanku diangkat sedang aku berpuasa.”
5. Ibnu Rajab turut menjelaskan bahawa Syaaban berperanan sebagai bulan tamrin, iaitu latihan sebelum menempuh Ramadan. Latihan sepanjang Syaaban ini bertujuan supaya kita tidak berasa terbeban dan berat apabila Ramadan tiba.

Di samping itu, terdapat banyak hadis yang memaparkan kelebihan bulan Syabaan ini.

Salah satunya ialah hadis yang diriwayatkan Imam al-Bukhari RA melalui Aisyah RAH yang bermaksud:

Maka tidaklah aku melihat baginda SAW berpuasa selama sebulan melainkan pada bulan Ramadhan, dan tidaklah aku melihat baginda SAW memperbanyakkan puasa melainkan pada bulan Syaaban.” (Riwayat al –Bukhari)

Usamah bin Zaid pernah bertanya kepada Nabi Muhammad SAW mengapa baginda mengutamakan puasa pada bulan Syaaban.

Rasulullah SAW lalu menjawab dengan sabdanya:

Bahawa Syaaban ialah bulan yang selalu diabaikan oleh manusia, sedangkan pada Syaaban semua amalan manusia diangkat ke hadrat Allah. Maka aku sangat suka sekiranya amalanku diangkat sewaktu aku dalam keadaan berpuasa.” (Hadis Riwayat oleh An-Nasa’i dan Ahmad)

Apakah yang menjadikan Puasa Sunat Syaaban begitu istimewa?

Puasa Sunat Syaaban termasuk dalam kalangan puasa sunat yang paling kerap diamalkan oleh Nabi SAW. Bagi mereka yang berpuasa pada bulan ini, Allah menjanjikan keampunan.

Apakah Hukum Puasa Sunat Syaaban selepas pertengahan Syaaban, iaitu selepas 15 Syaaban?

Berpuasa sunat selepas 15 Syaaban adalah dilarang. Walau bagaimanapun, pengecualian diberikan kepada golongan berikut:

— Mereka yang sudah melazimi Puasa Isnin Khamis — Mereka yang berpuasa atas sebab tertentu seperti Puasa Qadha, Puasa Nazar dan Puasa Kafarah

Kesimpulannya, marilah kita bersama-sama merebut peluang keemasan bulan yang mulia ini dengan memperbanyakkan ibadah kepada Allah SWT.

Inilah kesempatan untuk kita mengejar keredhaan Allah SWT sekali gus menebus dosa-dosa daripada kesilapan yang lampau.

Percayalah bahawa tiada manusia yang terlepas daripada melakukan dosa.

Oleh sebab itu, bulan yang mulia ini wajar dijaga sebaik-baiknya sebagai medan mendekatkan diri kepada Allah SWT.

Selain itu, jadikanlah Bulan Syaaban ini sebagai persiapan awal untuk berdepan dengan Ramadan yang bakal tiba.

Kejayaan dalam Ramadan bukanlah sesuatu yang boleh diraih dalam sekelip mata.

Bayangkan sebuah roda yang sedang laju berputar — sukar untuk dihentikan atau ditukar haluannya. Begitu jugalah keadaan nafsu kita.

Setelah setahun dibiarkan bebas dan bermaharajalela, tidaklah mudah untuk mengubah arahnya sebaik Ramadan menjelma. Justeru, usaha dan persediaan menghadapi Ramadan wajar bermula lebih awal, sebelum Ramadan itu sendiri.

Perkara ini amat diambil berat oleh para salafus soleh.

Semoga Ramadan yang mendatang menjadi Ramadan paling bermakna dalam hidup kita, dan segalanya bermula dengan Syaaban yang cemerlang!